DİSK-AR Raporu Sendikalı İşçi Oranı Yüzde 13’te Kaldı

DİSK Araştırma Merkezi'nin yayımladığı "Sendikal Haklar Raporu", Türkiye'de sendikalaşma, toplu iş sözleşmesi ve grev hakkına ilişkin çarpıcı verileri ortaya koydu. Rapora göre özel sektörde sendikalaşma oranı yüzde 5,7'ye kadar gerilerken, her 100 özel sektör işçisinin 96'sı toplu iş sözleşmesinden yararlanamıyor.

DİSK-AR Raporu Sendikalı İşçi Oranı Yüzde 13’te Kaldı

DİSK Araştırma Merkezi'nin yayımladığı "Sendikal Haklar Raporu", Türkiye'de sendikalaşma, toplu iş sözleşmesi ve grev hakkına ilişkin çarpıcı verileri ortaya koydu. Rapora göre özel sektörde sendikalaşma oranı yüzde 5,7'ye kadar gerilerken, her 100 özel sektör işçisinin 96'sı toplu iş sözleşmesinden yararlanamıyor.

Sendikal Haklar Tarihsel Olarak En Zayıf Dönemlerden Birinde

DİSK Araştırma Merkezi (DİSK-AR), 2026 yılına ilişkin "Sendikal Haklar Raporu: Sendikalaşma, Toplu İş Sözleşmeleri ve Grevler" başlıklı araştırmasını bugün (31 Temmuz 2026) kamuoyuyla paylaştı. Resmi sendikalaşma verileri esas alınarak hazırlanan rapor, Türkiye'de sendikal hakların mevcut durumuna ilişkin dikkat çeken tespitler içeriyor.

Rapora göre Türkiye'de her 100 işçiden yalnızca 13'ü sendika üyesi. Özel sektörde sendikalaşma oranı yüzde 5,7 olarak hesaplanırken, kadın işçilerde bu oran yüzde 9, kayıtlı genç işçilerde ise yüzde 6 seviyesinde bulunuyor. Raporda ayrıca sendikaların önemli bir bölümünün işkolu barajını aşamadığına dikkat çekiliyor.

Toplu Sözleşme Kapsamı Sınırlı

Araştırmada, toplu iş sözleşmesinden yararlanabilen işçi sayısının da oldukça düşük olduğu belirtiliyor. Buna göre Türkiye'de toplu iş sözleşmesi kapsama oranı yaklaşık yüzde 10 seviyesinde. Özel sektörde çalışan her 100 işçiden 96'sının toplu iş sözleşmesi kapsamı dışında kaldığı ifade edilirken, sendika üyesi olmasına rağmen 628 bini aşkın işçinin de toplu iş sözleşmesinden yararlanamadığı kaydediliyor.

Grevler En Düşük Seviyelerde

Raporda grev hakkına ilişkin veriler de yer aldı. Grev sayısı, greve katılan işçi sayısı ve grevde geçen işgünü sayısının tarihsel olarak en düşük seviyelerde olduğu belirtilirken, 1980 yılında greve çıkan işçi sayısının 70 binin üzerinde olduğu, AKP iktidarı döneminde ise greve çıkabilen işçi sayısının 4 bin 669 olarak gerçekleştiği ifade edildi.

"Sendikal Haklar Demokrasinin Parçasıdır"

DİSK-AR, raporda sendikalaşma önündeki yasal ve fiili engeller, toplu iş sözleşmesi sistemindeki baraj uygulamaları ve grev hakkına yönelik sınırlamaların işçilerin örgütlenmesini zorlaştırdığını değerlendirdi. Raporda, örgütlenme özgürlüğü, toplu pazarlık hakkı ve grev hakkının yalnızca çalışma yaşamının değil, demokrasi ve sosyal adaletin de temel unsurları olduğu vurgulandı.

 

Raporda Öne Çıkan Veriler

- Her 100 işçiden 13'ü sendikalı.

- Özel sektörde sendikalaşma oranı %5,7.

- Kadın işçilerin yalnızca %9'u sendika üyesi.

- Kayıtlı genç işçilerin sadece %6'sı sendikalı.

- Toplu iş sözleşmesi kapsama oranı yaklaşık %10.

- Özel sektörde her 100 işçiden 96'sı toplu iş sözleşmesinden yararlanamıyor.

- 628 bini aşkın sendika üyesi işçi toplu iş sözleşmesi kapsamı dışında bulunuyor.

- Grev sayısı ve greve katılım tarihsel olarak en düşük seviyelerde seyrediyor.

 

Kaynak:DİSK-AR https://arastirma.disk.org.tr/?p=13737